Gemiddeld heeft de darm van een volwassen persoon zo’n 1,5 kilo aan bacteriën. Jawel, je leest het goed. Er zijn veel verschillende soorten bacteriën. In jouw lichaam leven ongeveer 400 soorten. Grofweg kun je deze in twee groepen verdelen:

  • Residente bacteriën (“the good guys”). Deze zijn onmisbaar voor je lichaam en hebben verschillende functies:
    • Het verteren van eiwitten, koolhydraten en vetten
    • Het produceren van vitamines in de darm (K en B)
    • Ze sluiten de darmwand af en bieden zo bescherming tegen pathogene bacteriën.
  • Transiënte bacteriën (“the bad guys”). Dit zijn bacteriën die zich verplaatsen en eigenlijk geen functie hebben. Wanneer er te veel transiënte bacteriën zijn kunnen ze uitgroeien tot schimmels of pathogene bacteriën en dan wel schadelijk worden. Ze kunnen de darmwand beschadigen en zo in de bloedbaan terecht komen. Zoals bijvoorbeeld gebeurt bij mensen die Candida overgroei hebben. Bij een overheersing van residente bacteriën kunnen de transiënte bacteriën echter geen kwaad.

Welke bacteriën jij hebt wordt vooral bepaald door je eerste levensjaren, je leefomgeving en voedingspatroon. De combinatie aan bacteriën is uniek per persoon. Wel zijn er een aantal basis bacteriestammen die veel voorkomend zijn. Een gezonde basis hiervan wordt gevormd in de eerste twee jaar van je leven.

Opbouw darmflora bij baby’s

Een baby die nog in de baarmoeder zit, heeft een steriele darm. Tijdens de geboorte komt de baby voor het eerst in aanraking met bacteriën. In het geboortekanaal bevinden zich de bifidus bacteriën, welke via de mond van de baby in de darm terecht komen. Deze bifidus bacteriën spelen een belangrijke rol bij de opbouw van de darmflora en het immuunsysteem. Dit zijn de bacteriën die nodig zijn om de eiwitten te verteren die de baby via de moedermelk binnen krijgt. Prachtig hoe de natuur dit allemaal geregeld heeft!

BorstvoedingNa de geboorte wordt de darmflora beïnvloed door de voeding van de baby. Krijgt de baby moedermelk dan zorgen de bifidus bacteriën voor een optimaal darmmilieu en ph-waarde. De ph-graad wordt zuur, waardoor transiënte bacteriën minder goed gedijen. Krijgt de baby de fles dan kan de ph-waarde onvoldoende dalen, waardoor juist een betere voedingsbodem ontstaat voor transiënte bacteriën. Deze kunnen zich makkelijk verspreiden.

Wanneer het kind bijvoeding krijgt en daarmee nieuwe stoffen binnen krijgt, dan bouwt de darmflora zich verder op. Zo moet de darm ook koolhydraten en vetten kunnen verteren en met voedingsvezels om kunnen gaan. Gezonde voeding zorgt ervoor dat de darmflora van het kind verder kan uitbreiden en zo een goede basis vormt voor de rest van het leven.

Wanneer de eerste twee jaar van het kind ideaal zijn geweest, dan zou er evenwicht moeten zijn in de verschillende bacteriën die zich in de darm hebben gehuisvest. Dit biedt een vergaande bescherming tegen aangroei van mogelijk pathogene bacteriën (ziekteverwekkers) en darminfecties, waar het kind voor de rest van zijn of haar leven profijt van heeft. Met een evenwichtige darmflora heeft een kind:

  • een goede spijsvertering en stoelgang
  • een sterker immuunsysteem en een betere weerstand
  • minder kans op allergieën en voedselintoleranties
  • minder kans op chronische ziektes op latere leeftijd
  • minder kans op darmkanker op latere leeftijd
  • minder kans op aandoening door pathogene bacteriën (of sneller herstel ervan)

Hoe merk je aan je baby dat de darmflora niet optimaal is?

Bij het ontbreken van bifidus bacterien, krijgt de baby last van darmkrampjes. Bifidus bacteriën zijn nodig om de eiwitten te verteren van de moedermelk. Wanneer dit niet wordt opgelost en het kind continue pijn blijft hebben, dan kan het eten met pijn gaan associëren. Dan zie je dat het kind niet wil eten door de negatieve ervaringen en daardoor een hele moeilijke eter wordt.

Wanneer je baby last heeft van spruw (witte aanslag op de tong), is dit een teken van een disbalans in de darmflora. Spruw wordt veroorzaakt door een schimmel die bij een gezonde darmflora geen kans krijgt. Spruw en darmkrampjes gaan daarom vaak samen, aangezien ze dezelfde oorzaak hebben.

Wat kun je als (aankomende) ouder doen?

  • Voor of tijdens de zwangerschap kun je als moeder aan je eigen darmflora en vaginale flora werken. Door eventuele Candida aan te pakken, probiotica te gebruiken en gezond te eten.
  • Bevallen via de natuurlijke manier (voor zover je dit kan kiezen natuurlijk). Is je kind met een keizersnee ter wereld gekomen? Wees dan extra alert. Gebleken is dat de darmflora van eenjarigen sterk verschilt tussen kinderen die met een keizersnee geboren zijn (veel transiënte bacteriën) en kinderen die via de natuurlijke manier ter wereld komen (voornamelijk residente bacteriën).
  • Zo lang mogelijk borstvoeding geven in plaats van flessenvoeding. Daarbij is het belangrijk dat de moeder zelf ook in een zo optimaal mogelijke gezondheid verkeert, waardoor de borstvoeding van hogere kwaliteit is. Nu kunnen er veel redenen zijn waarom een vrouw ervoor kiest om geen borstvoeding te geven. Wat je dan kunt doen is andere maatregelen nemen en extra alert zijn op signalen van je kind. Ook kinderen die met flessenvoeding zijn grootgebracht hebben meestal meer transiënte bacteriën dan residente bacteriën.
  • Voor baby’s bestaat er speciale probiotica die de bifidus bacteriën bevat.
  • Voor kinderen die vaste voeding krijgen, is er speciale probiotica met meerdere bacterie stammen.
  • Gezonde voeding is en blijft de basis waar baby’s hun brandstof en grondstoffen vandaan halen om goed te kunnen groeien en ontwikkelen. Voor oudere baby’s is dat vooral verse en biologische groenten en fruit.

Wat kun je als volwassene doen?

Ben je al volwassen en constateer je nu dat jouw eerste twee levensjaren qua gezondheid niet optimaal verlopen zijn? Ook dan kun je je darmflora nog verbeteren door gezond te eten en speciale suppletie te gebruiken zoals probiotica. Afhankelijk van je leeftijd, je levensstijl, antibiotica gebruik en omgevingsfactoren kan het herstellen van de darmflora bij de een meer tijd kosten dan bij de ander. Over het algemeen kun je binnen drie maanden al een heel eind komen.

Vind je dit artikel waardevol? Help dan mee het te verspreiden door het te delen met anderen. Dit kan met de onderstaande knoppen.